OCR tekstherkenning: van foto naar bewerkbare tekst

Stel je voor dat je een pagina uit een boek fotografeert en die tekst vervolgens kunt kopieren, bewerken of doorzoeken. Dit is precies wat OCR (Optical Character Recognition) mogelijk maakt. Deze technologie verandert afbeeldingen van tekst in daadwerkelijke, bewerkbare digitale tekst. In dit artikel ontdek je hoe OCR werkt en welke tools je kunt gebruiken.

Wat is OCR en hoe werkt het?

OCR, ofwel optische tekenherkenning, is een technologie die gedrukte of handgeschreven tekst in afbeeldingen herkent en omzet naar digitale tekst. Het proces begint met het analyseren van de afbeelding om tekstgebieden te identificeren. Vervolgens worden individuele tekens geidentificeerd door hun vormen te vergelijken met bekende letterpatronen.

Moderne OCR-software maakt gebruik van machine learning en kunstmatige intelligentie om de nauwkeurigheid te verbeteren. De software leert van miljoenen voorbeelden en kan daardoor zelfs tekst herkennen in uitdagende omstandigheden, zoals slechte verlichting, scheefstaande tekst of ongebruikelijke lettertypen.

Het resultaat van OCR is tekst die je kunt selecteren, kopieren, doorzoeken en bewerken. Dit maakt gescande documenten veel bruikbaarder dan simpele afbeeldingen. Je kunt er tekst uit overnemen zonder handmatig over te typen.

Toepassingen van OCR

Documenten digitaliseren

De meest voorkomende toepassing is het digitaliseren van papieren documenten. Scan een contract, rapport of brief en OCR maakt de tekst doorzoekbaar en bewerkbaar. Dit is onmisbaar voor het opbouwen van een digitaal archief van fysieke documenten.

Tekst extraheren uit afbeeldingen

Zie je interessante tekst in een screenshot, foto of webafbeelding? Met OCR kun je die tekst extraheren zonder hem over te typen. Dit is handig voor citaten, adressen, telefoonnummers of andere informatie die je wilt overnemen.

Doorzoekbare PDF's maken

Een gescande PDF is eigenlijk een afbeelding - je kunt er niet in zoeken. OCR voegt een onzichtbare tekstlaag toe aan de PDF, waardoor je met Ctrl+F tekst kunt vinden. Dit is essentieel voor het werken met grote hoeveelheden gescande documenten.

Vertalen van tekst in afbeeldingen

Met OCR kun je tekst uit een foto extraheren en vervolgens vertalen. Ideaal wanneer je een bord, menu of document in een vreemde taal tegenkomt. Google Lens combineert OCR en vertaling in een handige functie.

Beste OCR tools en apps

Gratis opties

Google Lens

Google Lens is een van de krachtigste gratis OCR-tools. De app is beschikbaar op Android en iOS en kan ook via de browser worden gebruikt. Richt je camera op tekst of selecteer een afbeelding, en Lens herkent de tekst bijna onmiddellijk. Je kunt de herkende tekst kopieren, vertalen of doorzoeken.

Google Drive

Wist je dat Google Drive ingebouwde OCR heeft? Upload een afbeelding of PDF naar Drive, klik er met de rechtermuisknop op en kies 'Openen met Google Documenten'. De afbeelding wordt geopend als een document met de herkende tekst eronder. Dit werkt verrassend goed, ook voor langere documenten.

Microsoft OneNote

OneNote bevat OCR-functionaliteit voor afbeeldingen die je in notities plaatst. Klik met de rechtermuisknop op een afbeelding met tekst en kies 'Tekst uit afbeelding kopieren'. De tekst wordt naar je klembord gekopieerd. Deze functie werkt in zowel de desktop- als webversie.

Online OCR tools

Websites zoals OnlineOCR.net en Free-OCR.com bieden gratis OCR zonder software-installatie. Upload een afbeelding en download de herkende tekst. Let op privacyoverwegingen bij gevoelige documenten - je uploadt ze naar externe servers.

Betaalde professionele oplossingen

Adobe Acrobat Pro

Adobe Acrobat Pro biedt uitstekende OCR met ondersteuning voor tientallen talen. De software kan gescande documenten omzetten naar doorzoekbare PDF's met behoud van opmaak. Batch-verwerking maakt het mogelijk om grote aantallen documenten tegelijk te verwerken.

ABBYY FineReader

ABBYY FineReader wordt beschouwd als een van de beste OCR-programma's met zeer hoge nauwkeurigheid. De software herkent complexe lay-outs, tabellen en meerdere kolommen uitstekend. Ideaal voor professioneel gebruik waar precisie cruciaal is.

OmniPage

OmniPage is een andere krachtige OCR-oplossing voor zakelijk gebruik. De software biedt goede herkenning en kan documenten exporteren naar verschillende formaten waaronder Word, Excel en doorzoekbare PDF.

OCR op je smartphone

iPhone

Met iOS 15 en nieuwer heeft de iPhone ingebouwde OCR in de vorm van Live Text. Richt je camera op tekst en je kunt deze direct selecteren en kopieren. Dit werkt ook in foto's in je bibliotheek. Daarnaast zijn apps zoals Adobe Scan en Microsoft Lens uitstekende aanvullingen.

Android

Google Lens is geintegreerd in veel Android-telefoons en biedt uitstekende OCR. De functie is toegankelijk via de Camera-app of de Google-app. Voor geavanceerder gebruik zijn apps zoals Text Fairy en OCR Text Scanner populaire keuzes.

Tips voor betere OCR-resultaten

Zorg voor goede beeldkwaliteit

De kwaliteit van de input bepaalt de kwaliteit van de output. Maak scherpe foto's met voldoende verlichting. Vermijd bewegingsonscherpte door je telefoon stabiel te houden. Bij het scannen, kies een hoge resolutie voor de beste resultaten.

Rechte uitlijning

Tekst die recht in beeld staat wordt beter herkend dan scheefstaande tekst. Veel apps corrigeren dit automatisch, maar het helpt om al bij het fotograferen op uitlijning te letten. Bij boeken of tijdschriften, probeer de pagina zo plat mogelijk te houden.

Contrast is belangrijk

Zwarte tekst op wit papier geeft het beste resultaat. Bij gekleurde achtergronden of lichter lettertypen kan de herkenning minder accuraat zijn. Sommige apps bieden filters om het contrast te verhogen voordat OCR wordt toegepast.

Selecteer de juiste taal

De meeste OCR-software ondersteunt meerdere talen. Stel de juiste taal in voor je document om de nauwkeurigheid te verbeteren. Bij documenten met meerdere talen, kies de hoofdtaal of een app die automatische taaldetectie ondersteunt.

Beperkingen van OCR

Ondanks grote vooruitgang is OCR niet perfect. Handgeschreven tekst wordt vaak minder goed herkend dan gedrukte tekst. Ongebruikelijke lettertypen, artistieke tekst en zeer kleine letters kunnen problematisch zijn. Beschadigde of vervaagde documenten leveren onnauwkeurige resultaten.

Controleer daarom altijd het OCR-resultaat, vooral bij belangrijke documenten. Kleine fouten zoals verwisselde letters of cijfers kunnen grote gevolgen hebben. Professionele OCR-software biedt vaak een verificatiemodus waarbij twijfelgevallen worden gemarkeerd voor handmatige controle.

Privacy en veiligheid

Bij het gebruik van online OCR-diensten of cloud-gebaseerde apps worden je documenten naar externe servers gestuurd voor verwerking. Wees voorzichtig met gevoelige informatie zoals financiele documenten, medische gegevens of vertrouwelijke zakelijke informatie.

Voor privacygevoelige documenten kun je kiezen voor offline OCR-software die lokaal op je computer draait. Adobe Acrobat Pro en ABBYY FineReader kunnen OCR uitvoeren zonder internetverbinding, waardoor je documenten je apparaat niet verlaten.

Veelgestelde vragen

Wat is OCR en waarvoor wordt het gebruikt?

OCR staat voor Optical Character Recognition, ofwel optische tekenherkenning. Het is een technologie die tekst in afbeeldingen herkent en omzet naar digitale, bewerkbare tekst. Dit maakt gescande documenten doorzoekbaar en stelt je in staat tekst te kopieren uit foto's.

Welke gratis OCR-app is het beste?

Google Lens is een van de beste gratis OCR-tools, beschikbaar op zowel Android als iOS. De app herkent tekst snel en nauwkeurig en biedt directe opties om te kopieren of vertalen. Google Drive biedt ook gratis OCR via de optie 'Openen met Google Documenten'.

Kan OCR ook handgeschreven tekst herkennen?

Ja, moderne OCR-software kan handgeschreven tekst herkennen, maar de nauwkeurigheid is lager dan bij gedrukte tekst. Duidelijk, netjes handschrift wordt beter herkend dan slordig of cursief schrift. Voor handschriftherkenning zijn gespecialiseerde apps zoals Pen to Print aan te raden.

Hoe maak ik een gescande PDF doorzoekbaar?

Upload de PDF naar Google Drive en open met Google Documenten voor gratis OCR. Voor betere resultaten gebruik Adobe Acrobat Pro of ABBYY FineReader. Deze programma's voegen een onzichtbare tekstlaag toe aan de PDF waardoor je met Ctrl+F kunt zoeken in het document.

Op zoek naar e-mailadres? Bekijk ons aanbod.